Wat zijn huwelijkse voorwaarden?
Huwelijkse voorwaarden zijn een notariele akte waarin echtgenoten afspraken maken over hun vermogensrechtelijke verhoudingen tijdens en na het huwelijk. Door huwelijkse voorwaarden op te stellen, wijken echtgenoten af van het wettelijke stelsel van de gemeenschap van goederen. Dit kan betekenen dat er een koude uitsluiting geldt, waarbij er helemaal geen gemeenschappelijk vermogen is, of dat er een beperkte gemeenschap is met specifieke afspraken over welke bezittingen en schulden wel of niet gemeenschappelijk zijn. Huwelijkse voorwaarden worden opgesteld door een notaris en moeten worden ingeschreven in het huwelijksgoederenregister bij de rechtbank om geldig te zijn tegenover derden.
De impact van huwelijkse voorwaarden bij scheiding
Bij een scheiding bepalen de huwelijkse voorwaarden in grote mate hoe het vermogen wordt verdeeld. Anders dan bij een gemeenschap van goederen, waar alles in principe wordt gedeeld, zijn bij huwelijkse voorwaarden alleen die zaken gemeenschappelijk die expliciet in de akte zijn opgenomen. Dit kan betekenen dat elk van de echtgenoten zijn of haar eigen vermogen behoudt na de scheiding. Echter, de praktijk is vaak complexer. Veel huwelijkse voorwaarden bevatten verrekenbedingen, periodieke verrekenbedingen of finaal verrekenbedingen, die alsnog tot een verdeling van vermogen kunnen leiden. Het is daarom cruciaal om de exacte inhoud van uw huwelijkse voorwaarden zorgvuldig te laten analyseren door een gespecialiseerd advocaat.
Periodiek verrekenbeding: de valkuil
Veel huwelijkse voorwaarden bevatten een periodiek verrekenbeding. Dit houdt in dat de echtgenoten jaarlijks het verschil tussen hun inkomens moeten verrekenen. In de praktijk wordt dit bijna nooit gedaan. De Hoge Raad heeft bepaald dat als een periodiek verrekenbeding niet is nagekomen, bij echtscheiding alsnog moet worden afgerekend, en wel over het gehele vermogen. Dit kan ertoe leiden dat ondanks de huwelijkse voorwaarden het volledige vermogen verdeeld moet worden, vergelijkbaar met een gemeenschap van goederen. Dit is een veelvoorkomende valkuil waar veel echtparen pas bij de scheiding achter komen.
Finaal verrekenbeding: alsnog verdelen bij scheiding
Een finaal verrekenbeding is een bepaling die pas in werking treedt bij het einde van het huwelijk, door scheiding of overlijden. Het meest voorkomende finaal verrekenbeding bepaalt dat de echtgenoten bij echtscheiding moeten afrekenen alsof zij in gemeenschap van goederen waren getrouwd. Dit betekent dat ondanks de huwelijkse voorwaarden het vermogen alsnog gelijk wordt verdeeld. Er zijn ook finaal verrekenbedingen die alleen van toepassing zijn bij overlijden, niet bij scheiding. Het is belangrijk om goed te lezen welk type finaal verrekenbeding in uw huwelijkse voorwaarden staat en wat de consequenties daarvan zijn bij scheiding.
Koude uitsluiting: ieder houdt het zijne
Bij koude uitsluiting is er geen gemeenschap van goederen en geen verrekenbeding. Dit betekent dat bij scheiding ieder zijn of haar eigen bezittingen en schulden behoudt. Er wordt in principe niets verdeeld. Dit kan tot oneerlijke uitkomsten leiden, vooral wanneer een van de partners tijdens het huwelijk niet of minder heeft gewerkt om voor de kinderen te zorgen. De rechter kan in sommige gevallen op grond van redelijkheid en billijkheid toch een vergoeding toekennen, maar dit is niet vanzelfsprekend. Sinds 2018 geldt bij nieuwe huwelijken zonder huwelijkse voorwaarden een beperkte gemeenschap, waardoor koude uitsluiting alleen nog voorkomt bij bewust gemaakte huwelijkse voorwaarden.
Alimentatie en huwelijkse voorwaarden
Huwelijkse voorwaarden hebben in principe geen invloed op het recht op partneralimentatie. Ook als u op huwelijkse voorwaarden bent getrouwd, kunt u recht hebben op alimentatie na de scheiding. De alimentatie wordt berekend op basis van behoefte en draagkracht, niet op basis van de huwelijkse voorwaarden. Wel kunnen huwelijkse voorwaarden een niet-wijzigingsbeding bevatten met betrekking tot alimentatie, of een beding waarin partneralimentatie wordt uitgesloten. De geldigheid van dergelijke bedingen is beperkt en kan door de rechter terzijde worden geschoven als dit tot een onbillijk resultaat leidt. Laat uw huwelijkse voorwaarden altijd controleren door een advocaat bij scheiding.
Wijziging van huwelijkse voorwaarden tijdens het huwelijk
Het is mogelijk om huwelijkse voorwaarden tijdens het huwelijk te wijzigen via de notaris. Als u overweegt te scheiden, kan het verstandig zijn om eerst de huwelijkse voorwaarden te laten wijzigen om een eerlijkere verdeling te bereiken. Let op: wijzigingen vlak voor de scheiding kunnen als onredelijk worden beschouwd, zeker als een van de partners niet volledig is geinformeerd of onder druk is gezet. Het is altijd aan te raden om juridisch advies in te winnen voordat u huwelijkse voorwaarden wijzigt of een scheiding start.
Advies nodig? Neem contact op met onze specialisten
Huwelijkse voorwaarden en scheiding vormen een complex juridisch terrein. De gevolgen van uw huwelijkse voorwaarden bij scheiding hangen af van de specifieke bepalingen in uw akte, de jurisprudentie en uw persoonlijke omstandigheden. Bij Advocaat bij Scheiden hebben wij uitgebreide ervaring met het analyseren van huwelijkse voorwaarden en het begeleiden van scheidingen. Wij helpen u de gevolgen van uw huwelijkse voorwaarden te begrijpen en zorgen voor een eerlijke uitkomst. Neem vandaag nog contact met ons op voor een vrijblijvend kennismakingsgesprek en ontdek wat wij voor u kunnen betekenen.