Mediation is een vorm van conflictoplossing waarbij een onafhankelijke derde partij, de mediator, u en uw partner begeleidt bij het maken van afspraken over de scheiding. In tegenstelling tot een procedure bij de rechtbank, bepalen niet de advocaten of de rechter wat er gaat gebeuren, maar beslissen u en uw partner zelf. De mediator faciliteert het gesprek en helpt u om tot een overeenkomst te komen. Mediation wordt steeds populairder in Nederland. Naar schatting wordt inmiddels zo'n 30 tot 40 procent van alle scheidingen via mediation afgehandeld. Maar is mediation altijd de beste keuze? In dit artikel bespreken we eerlijk de voordelen en nadelen.
Voordelen van mediation
Het grootste voordeel van mediation is dat het de-escalerend werkt. In een juridische procedure staan partijen tegenover elkaar, wat het conflict kan verergeren. Bij mediation werkt u samen aan een oplossing. Dit is vooral belangrijk als u kinderen hebt, want u moet als ouders na de scheiding nog jarenlang met elkaar communiceren. Een ander groot voordeel zijn de kosten. Een mediation kost gemiddeld tussen de 2.000 en 4.000 euro in totaal voor beide partijen. Bij een procedure via twee afzonderlijke advocaten liggen de kosten al snel op 5.000 tot 15.000 euro of meer, afhankelijk van de complexiteit. Mediation is doorgaans ook sneller: waar een procedure maanden tot meer dan een jaar kan duren, is een mediation vaak binnen 3 tot 5 sessies afgerond.
Meer voordelen: regie en maatwerk
Bij mediation bepaalt u zelf de uitkomst. De rechter is gebonden aan wettelijke kaders en heeft beperkte mogelijkheden om creatieve oplossingen te bieden. Bij mediation kunt u afspraken op maat maken die passen bij uw specifieke situatie. Denk bijvoorbeeld aan een regeling waarbij het huis pas over twee jaar wordt verkocht zodat de kinderen hun schooljaar kunnen afmaken, of een afwijkende alimentatieregeling die beter past bij beider financiele situatie. Daarnaast is mediation vertrouwelijk. Wat er tijdens de sessies wordt besproken, blijft binnenskamers. Bij een rechtszitting zijn de stukken in principe openbaar.
Nadelen en risico's van mediation
Mediation is niet voor iedereen geschikt. Het vereist dat beide partijen bereid zijn om samen te werken en compromissen te sluiten. Als een van beide partijen niet te goeder trouw deelneemt, de feiten verdraait of informatie achterhoudt, kan mediation mislukken en zelfs nadelig zijn. Een belangrijk risico is het machtsonevenwicht. Als een partner dominant is en de ander onderdanig, kan de uitkomst van de mediation onevenredig in het voordeel van de dominante partner uitvallen. Een goede mediator herkent dit en grijpt in, maar het risico bestaat. Bij situaties van huiselijk geweld, psychische mishandeling of narcistisch misbruik is mediation over het algemeen niet geschikt en zelfs af te raden.
Wanneer is mediation geschikt?
Mediation werkt het best als beide partijen bereid zijn tot overleg, er geen sprake is van ernstig machtsonevenwicht, huiselijk geweld of verslaving, beide partijen eerlijk zijn over hun financiele situatie, en u bereid bent om water bij de wijn te doen. Een goede mediator zal aan het begin van het traject beoordelen of mediation haalbaar is. Als dat niet het geval is, zal de mediator u adviseren om ieder een eigen advocaat in te schakelen. Het is ook mogelijk om mediation te combineren met juridisch advies: u kunt een advocaat als juridisch adviseur op de achterhand houden die u adviseert over uw rechtspositie terwijl u in mediation zit.
De mediator-advocaat: twee rollen in een
In Nederland zijn er advocaten die ook als mediator optreden, de zogenaamde mediator-advocaten. Het voordeel hiervan is dat zij juridische kennis combineren met mediationvaardigheden. Zij kunnen tijdens de mediation juridische informatie geven over de gevolgen van bepaalde afspraken, het convenant opstellen en het gemeenschappelijk verzoekschrift indienen bij de rechtbank. Let wel: de mediator-advocaat behartigt niet de belangen van een van beide partijen, maar is neutraal. Als u specifiek juridisch advies nodig hebt dat in uw voordeel is, moet u een eigen advocaat raadplegen.
Wilt u weten of mediation geschikt is voor uw situatie? Onze advocaten zijn ook opgeleid als mediator en kunnen u eerlijk adviseren over de beste aanpak. Neem contact op voor een vrijblijvend kennismakingsgesprek.